Resor za pružanje stručnih usluga u Ministarstvu poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede Republike Srpske svake godine izvodi oglede na parcelama proizvođača širom zemlje, a na kojima se ispituju sorte i hibridi ratarskih usjeva. Rezultati tih ogleda predstavljaju se poljoprivrednim proizvođačima koji nakon toga imaju više informacija prilikom donošenja odluke šta će sijati na svojim parcelama u tekućoj proizvodnoj godini.

Cilj – pronaći najadaptabilniju sortu 

Postavljanje oglednih ispitivanja strnih žita vrši se u kontinuitetu od 2004. godine na različitim proizvodnim lokalitetima, riječi su Aleksandra Majkića iz Resora za pružanje stručnih usluga u ministarstvu poljoprivrede RS.

U tom periodu realizovano je preko 20 sortnih ogleda u kojima je ispitivano više od 200 sorti pšenice, ječma, tritikalea i drugih žitarica. Njihovo izvođenje realizovano je u saradnji sa preko 20 sjemenskih kuća, kako domaćih tako i inostranih. Osnovni cilj bio je iznalaženje najadaptabilnijih sorti za pojedine regione uzgoja. Osim prinosa, kao jednog od najvažnijih parametara uzgoja, ispituju se i ostale sortne i proizvodne karakteristike koje značajno utiču na odabir sorte“, ističe Majkić.

U ovoj godini, na oglednim parcelama Resora postignuti su odlični rezultati kod svih strnih žitarica. Prosječan prinos pšenice sa parcela od Dušanova u opštini Gradiška pa do Amajlija u opštini Bijeljina, iznosio je 8,1 tonu po hektaru. Ječam je, takođe, dobro podnio agroklimatske uslove u 2020. pa je prosječan urod, na istim parcelama, bio 7,7 t/ha, a tritikalea 7,5 tona. Prinosi pšenice, ječma i tritikalea posljednjih godina kretali su se obično od tri i po do četiri tone po hektaru.

Urod kukuruza ide do 10 t/ha

Osim navedenih ratarskih vrsta, realizuju se i ogledi sa sojom, silažnim i merkantilnim kukuruzom. Ogledi kukuruza takođe se postavljaju duži niz godina na velikom broju lokaliteta, a do sada je ispitano preko 220 hibrida, iz svih grupa zrenja. Ispitivani su i oni koji su prije svega namjenjeni za proizvodnju silaže.

U ovoj vegetacijskoj sezoni očekujemo prosječan prinos merkantilnog kukuruza od barem 8 tona po hektaru, a na našim ogledima 10 t/ha što je iznad višegodišnjeg prosjeka. Otkupna cijena se još uvijek ne zna. Trenutno je od 0,27 do 0,30 KM/kg, a prije mjesec dana kretala se oko 0,40 KM/kg. Sve zavisi od otkupljivača, a značajnu ulogu u svemu imaju i kretanja na berzama u Novom Sadu i Budimpešti“ navodi Majkić.

Povoljna činjenica je što će se većim prinosima strnih žita i kukuruza donekle moći kompenzovati eventualna niža otkupna cijena. Važno je i imati sopstvene kapacitete za skladištenje žitarica jer, obično poslije Nove godine dolazi do rasta cijena. (agroklub)